Anne Notu (Hızlı Özet)
Yeni annelik döneminde uykusuzluk yalnızca fiziksel yorgunluk yaratmaz; annenin sabrını, duygu düzenleme kapasitesini, öfke kontrolünü, kaygı düzeyini, ilişki dinamiklerini ve annelik algısını da derinden etkileyebilir. “Bebeğimi seviyorum ama artık tahammülüm kalmadı”, “Çok sinirleniyorum ve sonra
Yeni annelikte en çok duyulan cümlelerden biri şudur:
“Bebek uyuyunca sen de uyu.”
Kulağa basit gelir. Hatta dışarıdan bakan biri için oldukça mantıklıdır. Bebek uyuyorsa anne de uyuyabilir gibi görünür. Ama gerçek hayat çoğu zaman bu kadar kolay değildir.
Bebek uyuduğunda anne bazen duş almak ister. Bazen yemek yemesi gerekir. Bazen evde yapılacak işler birikir. Bazen zihni susmaz. Bazen bebeğin nefesini kontrol eder. Bazen uyusa bile birazdan tekrar uyanacağını bildiği için bedeni gevşeyemez. Bazen de o kadar yorgundur ki uykuya geçmek bile zorlaşır.
Ve günler, haftalar boyunca bölünen uykular annenin ruhsal dünyasını derinden etkileyebilir.
Bir süre sonra anne kendini tanımakta zorlanabilir.
Daha çabuk sinirlenir.
Daha kolay ağlar.
Daha hızlı tükenir.
Daha fazla suçluluk duyar.
Bebeğinin ağlamasına tahammül etmekte zorlanır.
Eşine daha kırgın hisseder.
Kendine daha sert konuşur.
Ve içinden şu cümle geçebilir:
“Ben böyle biri değildim.”
Bu yazıyı okuyorsanız ve uykusuzluk yüzünden kendinizi daha öfkeli, daha çaresiz, daha tahammülsüz veya daha yorgun hissediyorsanız, lütfen önce şunu bilin: Bu yaşadıklarınız sizin kötü anne olduğunuzu göstermez. Uykusuzluk, insanın bedenini olduğu kadar zihnini ve duygularını da etkileyen çok güçlü bir zorlanmadır.
Uykusuzluk Anne Psikolojisini Neden Bu Kadar Etkiler?
Uyku, yalnızca bedenin dinlenmesi değildir. Zihnin toparlanması, duyguların düzenlenmesi, stres sisteminin sakinleşmesi, dikkat ve hafızanın yenilenmesi için de temel bir ihtiyaçtır. Yeni annelikte uyku sık sık bölündüğünde, anne yalnızca yorgun hissetmez; duygusal dayanıklılığı da azalır.
Normalde daha sakin karşılayabileceği bir ağlama, uykusuzken dayanılmaz gelebilir. Normalde çok büyütmeyeceği bir yorum, kalbini kırabilir. Normalde konuşarak çözebileceği bir mesele, öfke patlamasına dönüşebilir.
Karena uykusuzluk annenin iç kaynaklarını azaltır.
Anne kendini şöyle hissedebilir:
- Daha tahammülsüz
- Daha alıngan
- Daha ağlamaklı
- Daha öfkeli
- Daha kaygılı
- Daha unutkan
- Daha dağınık
- Daha çaresiz
- Daha yalnız
- Daha suçlu
Bu belirtiler annenin karakterinin değiştiği anlamına gelmez. Çoğu zaman sinir sisteminin uzun süre dinlenememiş olmasının sonucudur.
---
Yeni Annelikte Uyku Neden Bu Kadar Bölünür?
Yeni annelikte uyku birçok nedenle bölünebilir. Özellikle ilk aylarda bebeğin sık beslenmesi, gaz sancıları, uyku düzeninin henüz oturmamış olması, gece uyanmaları ve annenin bebeği sürekli kontrol etme ihtiyacı uyku sürekliliğini zorlaştırabilir.
Ancak annenin uykusunu bölen şey yalnızca bebek değildir.
Bazen zihinsel yük de uykuyu böler.
Anne yatağa uzansa bile zihninde şu sorular dönebilir:
- Bir sonraki beslenme ne zaman?
- Bebeğim yeterince doydu mu?
- Sütüm yetiyor mu?
- Yarın doktora ne soracağım?
- Ev ne zaman toparlanacak?
- Eşim neden daha fazla destek olmuyor?
- Ben bu tempoya nasıl dayanacağım?
- Bebeğim uyurken nefesi normal mi?
- Ben uyursam bir şey olur mu?
Bu düşünceler annenin uykuya geçmesini zorlaştırabilir. Böylece bebek uyusa bile anne uyuyamayabilir.
Yeni annelikte uykusuzluk çoğu zaman üç kaynaktan beslenir:
- Bebeğin biyolojik ihtiyaçları
- Annenin fiziksel toparlanma süreci
- Annenin zihinsel ve duygusal yükü
Bu yüzden uykusuzluğu yalnızca “bebek uyumuyor” diye açıklamak eksik kalır. Annenin içinde taşıdığı görünmeyen yük de uykunun kalitesini etkiler.
---
Sabır Neden Azalır?
Birçok anne uykusuz kaldığında en çok sabrının azaldığını söyler. Bebeği ağladığında daha çabuk gerilir. Eşi bir şeyi yanlış yaptığında daha sert tepki verir. Aile büyüklerinin yorumlarına daha fazla tahammülsüz olur. Gün içinde küçük sorunlar bile büyük kriz gibi hissedilebilir.
Bu çok anlaşılırdır.
Sabır, sonsuz bir kaynak değildir. Sabır; uyku, destek, beslenme, dinlenme, duygusal güven ve bedenin genel iyilik haliyle yakından ilişkilidir. Anne günlerce bölünmüş uykuyla yaşıyorsa, sabır kapasitesi doğal olarak azalabilir.
Bu durum annenin sevgisiz olduğu anlamına gelmez.
Bebeğine tahammül edemediği anlamına gelmez.
Kötü bir anne olduğu anlamına gelmez.
Bu çoğu zaman annenin çok yorulduğunu gösterir.
Anne kendini şöyle suçlayabilir:
“Bebeğim ağlıyor, benim sabırlı olmam lazım.”
“Bu kadar küçük bir bebeğe nasıl sinirlenirim?”
“Ben iyi bir anne olsaydım bu kadar çabuk gerilmezdim.”
Oysa bu cümleler annenin üzerindeki yükü artırır. Daha şefkatli bir bakış şöyle olabilir:
“Şu an sabırsız değilim; çok uykusuz ve desteksizim.”
Bu fark önemlidir. Karena sorun kişiliğinizde değil, yükünüzde olabilir.
“Annenin sabrı yalnızca sevgisinden değil, desteklenmiş ve dinlenmiş olmasından da beslenir.”
---
Uykusuzluk Öfkeyi Nasıl Artırır?
Uykusuzluk öfkeyi artırabilir çünkü beden ve zihin uzun süre alarm halinde kalır. Anne gece defalarca uyanır, gündüz dinlenemez, kendi ihtiyaçlarını ertelemek zorunda kalır ve çoğu zaman bu emeğin görünmediğini hisseder.
Bir noktadan sonra öfke yalnızca bebeğin ağlamasına değil, bütün sisteme yönelir.
Anne şunlara öfkelenebilir:
- Eşinin daha rahat uyumasına
- Herkesin bebeği sevip sorumluluğu anneye bırakmasına
- Aile büyüklerinin yorum yapmasına
- Kendi bedeninin yorgunluğuna
- Sürekli emzirme, sağma veya bakım döngüsüne
- Ev işlerinin bitmemesine
- Kimsenin “Sen nasılsın?” diye sormamasına
- Kendi hayatının tamamen değişmiş gibi hissettirmesine
Bu öfke çoğu zaman annenin kötü niyetinden değil, karşılanmayan ihtiyaçlarından doğar.
Öfkenin altında genellikle şunlar vardır:
- Uyku ihtiyacı
- Yardım ihtiyacı
- Görülme ihtiyacı
- Dinlenme ihtiyacı
- Yalnız kalma ihtiyacı
- Eşit sorumluluk ihtiyacı
- Duygusal destek ihtiyacı
Anne öfkelendiğinde çoğu zaman hemen suçluluk hisseder. “Ben nasıl böyle hissederim?” diye kendine kızar. Fakat öfkeyi yalnızca bastırmak, onun verdiği mesajı duymayı engeller.
---
Sabır, Öfke ve Tükenmişlik Döngüsü Nasıl Oluşur?
Yeni annelikte uykusuzluk çoğu zaman bir döngü yaratır. Bu döngü fark edilmediğinde anne kendini sürekli başarısız, suçlu ve tükenmiş hissedebilir.
Döngü genellikle şöyle ilerler:
Anne uykusuz kalır.
Duygusal dayanıklılığı azalır.
Bebeğin ağlamasına, eşin davranışına veya çevre yorumlarına daha hızlı tepki verir.
Öfke veya tahammülsüzlük yaşar.
Sonra kendini suçlar.
Suçluluk artar.
Daha iyi anne olmak için daha fazla çabalar.
Daha az dinlenir.
Daha çok tükenir.
Tükendikçe sabrı daha da azalır.
Bu döngüde anne çoğu zaman çözümü kendini daha fazla zorlamakta arar. “Daha sabırlı olmalıyım”, “Daha güçlü olmalıyım”, “Daha iyi idare etmeliyim” der. Ancak sorun çoğu zaman yeterince çabalamamak değildir; sorun annenin sürekli çabalayıp yeterince desteklenmemesidir.
Tükenmiş bir annenin daha fazla nasihate değil, daha fazla desteğe ihtiyacı vardır.
---
Anne Tükenmişliği Nedir?
Anne tükenmişliği, annenin uzun süreli fiziksel, duygusal ve zihinsel yük altında kendini bitkin, yetersiz, duygusal olarak uzaklaşmış ve artık taşıyamıyor gibi hissetmesiyle ilişkili bir durumdur.
Uykusuzluk bu tükenmişliğin en güçlü tetikleyicilerinden biri olabilir. Karena uyku eksikliği devam ettikçe annenin toparlanma alanı kalmaz.
Anne tükenmişliği şu belirtilerle kendini gösterebilir:
- Sürekli yorgun hissetme
- Bebeğe bakım verirken otomatik pilotta olma
- Sık sık ağlama
- Daha çabuk sinirlenme
- Kendini kötü anne gibi hissetme
- Bebeğe karşı bazen duygusal uzaklık hissetme
- Eşle çatışmaların artması
- Hiçbir şeye yetişememe hissi
- Kendine ait hiçbir alan kalmadığını düşünme
- Küçük sorunların bile dayanılmaz gelmesi
- “Kaçmak istiyorum” düşüncesi
Bu belirtiler annenin bebeğini sevmediği anlamına gelmez. Çoğu zaman annenin uzun süredir kendi ihtiyaçlarını ertelediğini ve artık desteklenmeye ihtiyaç duyduğunu gösterir.
---
Uykusuzluk Annelik Algısını Nasıl Bozar?
Uykusuz kalan anne kendini daha olumsuz değerlendirebilir. Normalde geçici bir zorlanma olarak görebileceği şeyleri kişiliğinin veya anneliğinin kanıtı gibi yorumlayabilir.
Bebek ağladığında:
“Ben beceremiyorum.”
Eşi yardım etmediğinde:
“Ben yalnızım, kimse beni umursamıyor.”
Ev dağınık olduğunda:
“Hiçbir şeyi yönetemiyorum.”
Sinirlendiğinde:
“Kötü anneyim.”
Uyuyamadığında:
“Bende bir sorun var.”
Uykusuzluk, annenin iç sesini daha sert hale getirebilir. Bu yüzden anne kendini gerçekçi değerlendirmekte zorlanabilir. Her zorlanma “başarısızlık” gibi görünmeye başlar.
Oysa yeni annelikte zorlanmak çok insani bir deneyimdir. Özellikle uykusuzluk varsa, annenin kendisine daha yumuşak bir yerden bakması gerekir.
“Uykusuz bir zihnin söylediği her cümle gerçeğin tamamı değildir. Bazen zihniniz değil, yorgunluğunuz konuşuyordur.”
---
Uykusuzluk Eş İlişkisini Nasıl Etkiler?
Yeni annelikte uykusuzluk yalnızca anne-bebek ilişkisini değil, çift ilişkisini de etkiler. Anne geceleri daha fazla uyanıyor, bebeğin ihtiyaçlarını daha çok takip ediyor ve gündüz de dinlenemeyorsa eşine karşı kırgınlık biriktirebilir.
Anne içinden şunları geçirebilir:
“Ben hiç uyuyamıyorum, o nasıl bu kadar rahat uyuyor?”
“Bebeğin sorumluluğu sadece benim üzerimde gibi.”
“Ben söylemeden neden fark etmiyor?”
“Yardım ediyor ama asıl yük hâlâ bende.”
“Gece uyanınca bile ben organize ediyorum.”
Bu kırgınlıklar konuşulmadığında öfkeye dönüşebilir. Eş ise annenin neden bu kadar gergin olduğunu anlamakta zorlanabilir ve “Ne yapsam yetmiyor” hissine kapılabilir.
Burada temel mesele çoğu zaman sevgi eksikliği değil, yük paylaşımının net olmamasıdır.
Eş desteği “Yardım edeyim mi?” demekten daha fazlasıdır. Karena yeni annenin çoğu zaman yardım istemeyi bile planlaması gerekir. Daha sağlıklı olan, görevlerin ve sorumlulukların açıkça paylaşılmasıdır.
Örneğin:
- Gece bir uyanmayı eş üstlenebilir.
- Anne emziriyorsa eş alt değiştirme, gaz çıkarma veya tekrar uyutma kısmını alabilir.
- Sabah belirli bir saat anneye kesintisiz uyku alanı açılabilir.
- Ziyaretçi ve ev işleri eş tarafından yönetilebilir.
- Anneye gün içinde kısa dinlenme blokları oluşturulabilir.
---
“Ben Uyuyamıyorum” Demek Neden Bu Kadar Zor?
Birçok anne uykusuzluktan çok zorlandığını söylemekte bile çekinebilir. Karena çevreden şu cümleleri duymaktan korkar:
“Annelik böyle bir şey.”
“Herkes yaşadı.”
“Bebek büyüyünce geçer.”
“Şimdi bunlar iyi günlerin.”
“Sen de abartıyorsun.”
Bu cümleler annenin yaşadığı yükü görünmez hale getirir. Evet, yeni annelikte uykusuzluk sık görülebilir. Ama sık görülmesi, annenin yalnız bırakılması gerektiği anlamına gelmez.
Bir şeyin yaygın olması, onun zorlayıcı olmadığı anlamına gelmez.
Uykusuzluk annenin ruhsal sağlığını etkiliyorsa, bu konu ciddiye alınmalıdır. Anne yalnızca “idare etmesi gereken” biri değildir. Anne da desteklenmesi gereken bir insandır.
---
Uykusuzlukla Baş Etmek İçin Neler Yapılabilir?
Yeni annelikte uyku düzenini tamamen kontrol etmek her zaman mümkün değildir. Ancak annenin yükünü azaltacak, dinlenme alanı açacak ve ruhsal dayanıklılığını destekleyecek bazı adımlar atılabilir.
Kesintisiz Uyku Blokları Oluşturun
Anne için en iyileştirici şeylerden biri kısa da olsa kesintisiz uyku alabilmektir. Bu bazen 2-3 saatlik bir blok bile olabilir. Eş, aileden güvenilir biri veya destek kişi bu süre içinde bebeğin bakımını üstlenebilir.
Eğer anne emziriyorsa bile bazı bakım adımları paylaşılabilir. Alt değiştirme, gaz çıkarma, bebeği tekrar uyutma, gece hazırlığı gibi sorumluluklar annenin üzerinden alınabilir.
Gece Planını Önceden Konuşun
Gece olduğunda kimin ne yapacağı belirsizse yük genellikle annenin üzerine kalır. Bu nedenle gündüz sakin bir zamanda gece planı yapılabilir.
Şu sorular konuşulabilir:
- Bebek gece uyandığında kim kalkacak?
- Emzirme sonrası gazı kim çıkaracak?
- Mama veya sağılmış süt varsa kim verecek?
- Sabah annenin dinlenme saati olacak mı?
- Hafta sonu eş daha fazla sorumluluk alabilecek mi?
Ziyaretleri ve Ev İşlerini Azaltın
Yeni anne uykusuzken misafir ağırlamak, ev toparlamak, yemek yapmak veya sürekli sosyal olmak zorunda değildir. Bu dönemde öncelik annenin ve bebeğin temel ihtiyaçlarıdır.
Ev dağınık kalabilir.
Yemek dışarıdan gelebilir.
Ziyaret ertelenebilir.
Annenin dinlenmesi lüks değil, ihtiyaçtır.
Gündüz Kısa Dinlenme Alanları Açın
Her zaman uzun uyku mümkün olmayabilir. Ancak gün içinde kısa dinlenme aralıkları bile sinir sistemini destekleyebilir.
- 15 dakika gözleri kapatmak
- Sessiz bir odada uzanmak
- Duş almak
- Telefonsuz birkaç dakika geçirmek
- Bebeği güvenilir birine bırakıp nefeslenmek
- Hafif bir gevşeme egzersizi yapmak
Bu küçük alanlar annenin tamamen tükenmesini önlemeye yardımcı olabilir.
İç Sesinizi Yumuşatın
Uykusuzken kendinize sert konuşmak tükenmişliği artırır. Kendinize şu cümleleri hatırlatabilirsiniz:
- Şu an kötü anne değilim, çok uykusuzum.
- Sabırsızlığım sevgisizlik değil, yorgunluk işareti olabilir.
- Destek istemeye hakkım var.
- Dinlenmek bencillik değil, ihtiyaçtır.
- Her şeyi tek başıma taşımak zorunda değilim.
- Bugün sadece temel ihtiyaçlara odaklanmam yeterli olabilir.
---
Öfke Anında Ne Yapılabilir?
Uykusuzlukla birlikte öfke yükseldiğinde anne kendini korkutucu bir noktada hissedebilir. Böyle anlarda amaç öfkeyi inkâr etmek değil, güvenli şekilde düzenlemektir.
Bebeği Güvenli Bir Yere Bırakın
Çok bunaldığınızı, öfkenizin yükseldiğini veya kendinizi kontrol etmekte zorlandığınızı hissederseniz bebeği güvenli bir yere, örneğin beşiğine bırakın. Birkaç dakika uzaklaşıp nefes almak güvenli bir adımdır.
Bedeni Sakinleştirin
Öfke bedende yükselir. Bu nedenle bedene müdahale etmek yardımcı olabilir.
- Yüzünüzü yıkayın
- Birkaç yavaş nefes alın
- Omuzlarınızı gevşetin
- Ayaklarınızı yere bastığınızı fark edin
- Kısa süre başka bir odaya geçin
- Güvendiğiniz birini arayın
Destek Çağırın
Öfke anında yalnız kalmak zorlayıcı olabilir. Eşinizi, annenizi, yakınınızı veya güvenilir bir destek kişisini arayabilirsiniz. “Şu an çok zorlanıyorum, yardıma ihtiyacım var” demek zayıflık değildir.
Sonra Kendinizi Sadece Suçlamayın, İhtiyacı Görün
Öfke geçtikten sonra anne kendini ağır şekilde suçlayabilir. Elbette güvenlik her zaman önceliklidir. Ancak yalnızca suçlulukta kalmak yerine şunu sormak daha faydalı olabilir:
“Bu öfke bana hangi ihtiyacımı gösterdi?”
Belki uykuya ihtiyacınız var. Belki desteğe. Belki yalnız kalmaya. Belki eşinizle görev paylaşımını yeniden konuşmaya.
---
Ne Zaman Profesyonel Destek Alınmalı?
Yeni annelikte uykusuzluk sık görülebilir. Ancak uykusuzluk annenin ruhsal sağlığını belirgin şekilde etkiliyorsa destek almak önemlidir.
Aşağıdaki durumlar varsa psikolojik destek almak faydalı olabilir:
- Uykusuzluk nedeniyle sürekli ağlama, öfke veya çaresizlik yaşıyorsanız
- Bebeğinize bakım verirken kendinizi kontrol etmekte zorlanıyorsanız
- Kendinizi kötü, yetersiz veya başarısız anne gibi hissediyorsanız
- Bebeğin ağlamasına tahammül edemeyecek gibi oluyorsanız
- Eşinizle sürekli tartışıyor ve yalnız hissediyorsanız
- Dinlenemediğiniz için panik ve kaygınız artıyorsa
- Bebeğe karşı kopukluk, yabancılık veya uzaklaşma hissediyorsanız
- Uykusuzluk dışında belirgin depresif belirtiler yaşıyorsanız
- Kendinize veya bebeğe zarar verme düşünceleriniz varsa
- Günlük yaşamı sürdürmekte ciddi şekilde zorlanıyorsanız
Bu belirtiler sizin kötü anne olduğunuzu göstermez. Ruhsal olarak desteklenmeye ihtiyaç duyduğunuzu gösterir.
---
Psikolojik Destek Sürecinde Uykusuzluk ve Tükenmişlik Nasıl Ele Alınır?
Psikolojik destek sürecinde amaç anneye “Biraz uyu, geçer” demek değildir. Karena yeni annelikte uykusuzluk çoğu zaman yalnızca bireysel bir sorun değil; destek sistemi, ilişki dinamikleri, kaygı, mükemmel anne baskısı ve görünmeyen yüklerle iç içe geçmiş bir süreçtir.
Bu süreçte şu başlıklar ele alınabilir:
- Uykusuzluğun anne üzerindeki duygusal etkileri
- Sabır azalması ve suçluluk döngüsü
- Öfkenin altında yatan ihtiyaçlar
- Anne tükenmişliği belirtileri
- Eşle görev paylaşımı
- Gece bakım planının düzenlenmesi
- Destek istemekte zorlanma
- Mükemmel anne beklentisi
- Bebeğin ağlamasına verilen anlamlar
- Doğum sonrası kaygı ve depresif belirtiler
- Annenin kendine şefkatli bir iç dil geliştirmesi
- Güvenli mola ve duygu düzenleme becerileri
Psikolojik destek, annenin daha sabırlı görünmesi için değil; annenin gerçekten desteklenmesi, yükünün anlaşılması ve sürdürülebilir bir annelik alanı kurabilmesi için önemlidir.
---
Psikolog Yasemin KAYA’dan Yeni Annelere Bir Not
Sevgili anne,
Uykusuzluktan kendinizi tanıyamadığınız günler yaşıyorsanız, lütfen kendinizi hemen kötü anne olmakla suçlamayın. Belki de gerçekten çok yoruldunuz. Belki bedeniniz hâlâ doğumdan toparlanmaya çalışıyor. Belki geceler bölünüyor, gündüzler dinlenmeden geçiyor ve siz herkesin içinde ayakta durmaya çalışıyorsunuz.
Bebeğinizi seviyor olmanız, hiç yorulmayacağınız anlamına gelmez. Anne olmanız, uykuya ihtiyaç duymayacağınız anlamına gelmez. Güçlü olmanız, destek istemeyeceğiniz anlamına gelmez.
Bazen sabrınızın azalması sevgisizlikten değil, tükenmişlikten gelir. Bazen öfkeniz kötü niyetten değil, karşılanmamış ihtiyaçlardan yükselir. Bazen ağlamanız zayıflık değil, uzun süredir tutulmuş bir yorgunluğun dışarı çıkmasıdır.
Benim için bu süreçte önemli olan anneye “Daha sabırlı ol” demek değildir. Önemli olan, annenin neden sabrının tükendiğini anlamaktır. Karena sabır da destekle, uykuyla, dinlenmeyle ve görülmekle beslenir.
Siz de dinlenmeyi, desteklenmeyi ve anlaşılmayı hak ediyorsunuz. Annelik, kendinizi tamamen tüketmeniz gereken bir sınav değildir.
---
Sık Sorulan Sorular
Uykusuzluk yeni annelerde öfkeyi artırır mı?
Evet, uykusuzluk duygu düzenleme kapasitesini azaltabilir ve annenin daha çabuk sinirlenmesine, ağlamasına veya tahammülsüz hissetmesine neden olabilir. Bu durum kötü anne olmak anlamına gelmez; annenin dinlenmeye ve desteğe ihtiyaç duyduğunu gösterebilir.
Bebeğim ağladığında çok sinirleniyorum, normal mi?
Yeni annelikte uykusuzluk, yorgunluk ve destek eksikliği bebeğin ağlamasına karşı tahammülü azaltabilir. Öfke hissetmek tek başına kötü annelik değildir. Ancak kendinizi kontrol etmekte zorlanıyorsanız veya bebeğe zarar verme korkunuz varsa hemen destek almalısınız.
Uykusuzluk anne tükenmişliğine neden olur mu?
Uzun süreli ve bölünmüş uyku, annenin fiziksel ve duygusal kaynaklarını azaltarak tükenmişlik riskini artırabilir. Sürekli yorgunluk, tahammülsüzlük, suçluluk, duygusal uzaklaşma ve çaresizlik hissi varsa destek almak önemlidir.
Eşim gece yardım etmiyor, ne yapmalıyım?
Bu konuyu gündüz sakin bir zamanda, suçlayıcı değil ihtiyaç odaklı bir dille konuşmak faydalı olabilir. “Gece tamamen yalnız kalınca tükeniyorum, şu saatlerde senin sorumluluk almanı istiyorum” gibi net görev paylaşımı cümleleri kullanılabilir.
Bebek uyurken ben de uyuyamıyorum, neden olabilir?
Bebek uyurken annenin uyuyamaması kaygı, sürekli kontrol etme ihtiyacı, zihinsel yük, ev işleri, bedensel gerginlik veya doğum sonrası ruhsal zorlanmalarla ilişkili olabilir. Bu durum sıklaşıyor ve dinlenmeyi engelliyorsa destek almak faydalı olabilir.
Ne zaman profesyonel destek almalıyım?
Uykusuzluk yoğun öfke, ağlama, umutsuzluk, bebeğe karşı kopukluk, kendini kontrol etmekte zorlanma, kendinize veya bebeğinize zarar verme düşünceleri ya da günlük yaşamı sürdürememe hali yaratıyorsa vakit kaybetmeden profesyonel destek alınmalıdır.
---
Son Söz
Uykusuzluk, yeni annelikte çoğu zaman hafife alınan ama annenin ruhsal dünyasını derinden etkileyen bir durumdur. “Herkes yaşıyor” denilerek geçiştirilen bu yorgunluk, annenin sabrını, öfkesini, ilişkisini, bedenini ve kendine bakışını değiştirebilir.
Bebeğinizi çok seviyor olabilirsiniz.
Ama yine de çok yorulabilirsiniz.
İyi bir anne olmak isteyebilirsiniz.
Ama yine de bazen tahammülünüz kalmayabilir.
Bebeğiniz için elinizden geleni yapıyor olabilirsiniz.
Ama yine de desteğe ihtiyaç duyabilirsiniz.
Kendinize şu cümleyi hatırlatın:
“Ben kötü anne değilim. Ben uykusuz, yorgun ve desteklenmeye ihtiyaç duyan bir anneyim.”
Bu fark, suçluluğun yerini şefkate bırakması için önemli bir başlangıç olabilir. Karena annelik sürdürülebilir olmalıdır. Sürdürülebilir annelik ise yalnızca bebeğin değil, annenin de ihtiyaçlarının görülmesiyle mümkündür.
---
Randevu ve Destek
Uykusuzluk, öfke, sabır azalması, anne tükenmişliği, lohusalıkta kaygı, bebeğin ağlamasına tahammül etmekte zorlanma, eşle görev paylaşımı sorunları veya yeni annelik sürecinde duygusal destek ihtiyacı yaşıyorsanız Psikolog Yasemin KAYA ile görüşme süreci hakkında bilgi alabilir ve randevu oluşturabilirsiniz.